Ο πύργος του Αμπελίκου
Στους πρόποδες του Ολύμπου, στο κέντρο του οικισμού του Αμπελικού, δεσπόζει ο πολυώροφος πύργος που ανήκει στο οχυρωματικό δίκτυο των Γατελούζων και χρονολογείται στα μέσα του 15ου αιώνα.
Ο
πύργος έχει σχεδόν τετράγωνη κάτοψη και διέθετε τουλάχιστον τρεις στάθμες και
υπόγειο χώρο. Το μέγιστο σωζόμενο ύψος του είναι 11 μ,, συμπεριλαμβανομένης της
τετράριχτης κεραμοσκεπούς στέγης.
Η κύρια είσοδος βρίσκεται στη βόρεια πλευρά στο, επίπεδο του ισογείου, όπου
διαμορφώνεται χαμηλή θύρα. Σύμφωνα όμως με γνωστά παραδείγματα
πύργων, η είσοδος γινόταν απο τον όροφο με ανασυρόμενη κλίμακα, ενώ το ισόγειο
παρέμεινε τυφλό.
Η πρόσβαση από το χώρο του ισογείου στον πρώτο όροφο και
στην συνέχεια στον δεύτερο όροφο φαίνεται ότι γινόταν μέσω ξύλινης ευθύγραμμης
σκάλας.
Ο πύργος, πλήρως πλέον αποκατεστημένος, αποδίδεται σήμερα στο κοινό ως ένας σύγχρονος εκθεσιακός και πληροφοριακός χώρος. Η νέα του χρήση δεν περιορίζεται στην απλή παρουσίαση του μνημείου αυτού, αλλά αποσκοπεί στην ουσιαστική γνωριμία του επισκέπτη με την ιστορία, την αρχιτεκτονική και την σημασία του μέσα στο ευρύτερο ιστορικό τοπίο της Λέσβου.
Μέσα
απο ενημερωτικές πινακίδες, ψηφιακές εφαρμογές, εκπαιδευτικά προγραμμάτα και
διαδραστικές περιηγήσεις, ο επισκέπτης έχει την δυνατότητα να προσεγγίσει, με
άμεσο και εύληπτο τρόπο, τόσο την ιστορία του ίδιου πύργου όσο και το
δίκτυο των πύργων και των μνημείων που συνδέοντια με την περίοδο της
Γενουατικής κυριαρχίας στο νησί. Με αυτόν τον τρόπο, το αποκατεστημένο μνημείο
μετατρέπεται σε ζωντανό σημείο αναφοράς για την κατανόηση της μεσαιωνικής
Λέσβου και της πολιτιστικής της κληρονομιάς.